Emblem
Қазақстан Республикасы
Премьер-Министрінің
ресми ақпараттық ресурсы
Menu
Emblem
Close button

Болжамды нақтылаудың негізгі міндеті дәрігерлерге материалдық қолдау көрсету және СOVID-19 бойынша алдын алу шараларын қабылдау болды — Ә. Смайылов

Сейсенбі, 13 Қазан 2020, 13:14:43

ҚР Премьер-Министрі Асқар Маминнің төрағалығымен өткен Үкімет отырысында Қазақстан Республикасының 2020-2024 жылдарға арналған әлеуметтік-экономикалық даму болжамы және 2020-2022 жылдарға арналған республикалық бюджеті нақтыланды. Күн тәртібіндегі мәселе туралы ұлттық экономика министрі Р. Дәленов, Ұлттық банк төрағасы Е. Досаев, қаржы министрі Е. Жамаубаев, Премьер-Министрдің бірінші орынбасары Ә. Смайылов баяндады. 

Р. Дәленов баяндамасында атап өткендей, болжамды нақтылаудың негізгі факторлары 2019 жылғы ЖІӨ бойынша өзектендірілген есептік деректер, ағымдағы жылдың басынан бергі жедел деректер, мұнай өндірудің жоспарын түзету, сондай-ақ әлемдік нарықтағы мұнайдың бағалануы болып отыр.

Министрдің айтуынша, 2019 жылғы өзектендірілген жалпы ішкі өнім көлемі 0,9 трлн теңгеге артып, 69,5 трлн теңгені құрады. Бұл ағымдағы жылғы болжамды есептеу базасын ұлғайтты. Сонымен бірге, болжамда экономиканың нақты секторындағы, қызмет көрсету саласындағы үрдістер мен мұнай бағасының конъюнктурасы ескерілді.

Әлемдік экономика өсімі бойынша халықаралық ұйымдардың консенсус-болжамы ағымдағы жылы минус 5% құрайды, ал 2021 жылы өсім күтілуде.

Халықаралық ұйымдар Қазақстан экономикасының нақты өсімін ағымдағы жылы минус 2,3%-тен минус 2% аралығында бағалайды. Келесі жылға тұрақты өсімді болжайды.

Халықаралық қаржы ұйымдары Қазақстан экономикасының нақты өсімін ағымдағы жылы минус 2,3%-дан минус 2% аралығында бағалайды. Келесі жылға тұрақты оң өсімді болжайды.

«Экономика секторларының ағымдағы үрдістерін ескере отырып, біздің бағалауымыз бойынша, 2020 жылғы нақты ЖІӨ өсімі минус 2,1% құрайды. 2020 жылы номиналды ЖІӨ 69,8 трлн теңге көлемінде бағалануда. Ол бұрын нақтыланған көрсеткіштен 102 млрд теңгеге жоғары. Бұл 2019 жылғы базалық көрсеткіштердің өсуімен байланысты. Ұлттық Банктің бағалауы бойынша инфляция 8% құрайды», — деді Р. Дәленов.

Сонымен қатар министрдің сөзінше, экономиканың нақты секторының салалары бойынша өсу болжамы жақсарды. Құрылыстың, ауыл шаруашылығының және өңдеу өнеркәсібінің өсуі болжануда. Бұл ретте, шектеу шараларының салдарынан қызмет секторларының өсу қарқыны төмендеді.

Мұнайдың есептік бағасын ескере отырып, министрлік болжамдық бағаны барреліне 20 доллардан 40 долларға дейін арттыруды ұсынады. Қаңтар-қыркүйекте мұнайдың орташа бағасы барреліне 42 долларды құрады. Нақтыланған жоспар бойынша мұнай өндіру көлемі 85 млн тоннаны құрайды.

Тауарлар экспорты $45,5 млрд дейін артады, импорт $33,8 млрд құрайды. Осылайша, оң сауда теңгерімі 3,2 млрд-қа ұлғайып, $11,7 млрд көлемінде болжануда.

«Түзетілген макроэкономикалық болжам негізінде 2020 жылға арналған республикалық бюджет параметрлерінің болжамы нақтыланды. Республикалық бюджеттің кірістері 2020 жылы 6,5 трлн теңге көлемінде бағалануда. Ұлттық қордан кепілдендірілген трансферт өзгермейді. Республикалық бюджет шығыстары бекітілген көлемге қарағанда 205 млрд теңгеге ұлғайып, 14,5 трлн теңге көлемінде болжанып отыр. Бюджет тапшылығы ЖІӨ-ге қатысты 3,5% деңгейінде сақталады», — деді Р. Дәленов.

Министрдің айтуынша, ұсынылып отырған параметрлер республикалық бюджеттің тұрақтылығын қамтамасыз ететін болады. Жалпы алғанда, болжамды нақтылау ағымдағы экономикалық үрдісті ескереді және қаржы жылын тиімді аяқтауға мүмкіндік береді.

Өз кезегінде ҚР Ұлттық банкінің төрағасы Е. Досаев 2020 жылға арналған ЖІӨ-нің нақтыланған болжамы Ұлттық банктің бағалауларына сәйкес келетінін атап өтті. 

«Нақты динамика мен қалыптасқан сыртқы факторларды ескере отырып, біз болжамымызды ағымдағы жылғы қыркүйекте жария еттік, оған сәйкес ЖІӨ-нің 2020 жылы төмендеуі 2-2,3% деңгейде күтіледі. ЖІӨ бойынша жаңартылған деректердің негізінде ақша-кредит саясаты мен төлем балансы көрсеткішінің болжамы жаңартылды. Жылдық инфляция 2020 жылдың соңына дейін 8%-ға дейін жеделдейді. Ол азық-түлік өніміне бағаның жоғары өсуінің сақталуы, айырбастау бағамының баға белгілеу процестеріне ауысуы нәтижесінде және ақылы қызметтер инфляциясының шамалы жылдамдауы аясында орын алады», — деді Е. Досаев.

Ұлттық банк төрағасының айтуынша, 2020 жылы депозиттердің өсу болжамы валюталық депозиттерді қайта бағалау әсерін және олардың теңгелік салымдарға ауысуын ескере отырып 1,8%-дан 8,7%-ға дейін нақтыланды.

Депозиттер болжамын қарай қайта қарауды ескере отырып, 2020 жылы ақша массасының өсу болжамы 4,7%-дан 10,8%-ға дейін нақтыланды.

2020 жылға арналған кредиттердің өсу болжамы ағымдағы жылдың басынан бастап байқалып отырған өсуді ескере отырып, 0,5%-дан 2,4%-ға дейін нақтыланды.

Ағымдағы жылдың 1-жартыжылдығында төлем балансының ағымдағы шоты тікелей инвесторларға төлеуге арналған кірістердің төмендеуі есебінен $1,7 млрд мөлшерінде профицитпен қалыптасты.

2020 жылдың қорытындысы бойынша (-) $4,2 млрд (ЖІӨ-ден -2,5%) мөлшерінде ағымдағы шот тапшылығы күтіледі.

«Тауар экспорты $45,5 млрд дейін 21,7%-ға қысқарады. Қысқаруға мұнай мен металл бағасының төмендеуі, сондай-ақ OПEК+ мәмілесінің талаптарын сақтауға байланысты мұнай өндіру көлемінің қысқаруы ықпал етеді. Бұл ретте экспорттың төмендеуі шикізат секторында жұмыс істейтін шетелдік тікелей инвесторларға төленуге тиіс кірістің қысқаруымен ішінара өтеледі», — деді Е. Досаев.

Тауар импорты экспортпен салыстырғанда біршама (-15,5%-ға) қысқарып, $33,8 млрд құрайды. Бұл COVID-19 таралуы салдарынан халық пен бизнестің төлем жасау сұранысының төмендеуіне, сондай-ақ мұнайгаз секторында инвестициялық жобаларды іске асыру қарқынының жоспарлы түрде азаюына байланысты.

Е. Досаевтың пайымдауынша, төлем балансының ағымдағы шотының жағдайының бұдан былайғы динамикасы шикізат нарықтарындағы жағдайға, кейінге қалдырылған сұранысқа және 2020 жылы «тоқтаудан» кейін инвестициялық жобаларды іске асыруды жеделдетуге байланысты айқындалады.

ҚР қаржы министрі Е. Жамаубаев алғашқы нақтылау коронавирус инфекциясымен күресуге және экономикалық белсенділіктің баяулауы жағдайында экономика мен бизнесті қолдауға бағытталғанын атап айтты. 

«Жалпы дағдарысқа қарсы шараларды және Президенттің тапсырмаларын қаржыландыру үшін сол кезде бюджет шығыстары 1,4 трлн  теңгеге ұлғайтылды. Екінші нақтылаудың міндеті COVID-19-ға қарсы күрес жөніндегі іс-шаралардың іске асырылуын жалғастыру және экономиканың нақты секторын қолдау болып отыр», — деді министр.

Е. Жамаубаевтың айтуынша, республикалық бюджет түсімдері 185 млрд теңгеге ұлғайып, 12 трлн теңге көлемінде анықталды.

Тапшылық ЖІӨ-ге 3,5% дейін деңгейінде сақталды.

Республикалық бюджеттің шығыстары 205 млрд теңгеге өсіп, 14,5 трлн теңгені құрайтын болады.

Қосымша шараларды іске асыру үшін бюджет шығыстары жалпы сомасы 296 млрд теңгеге оңтайландырылды.

«Бюджет шығыстарын өзгерту негізінен ҚР Президентінің Жолдауындағы мәселелер мен басқа да тапсырмаларын орындаумен байланысты және келесі бағыттарды қамтиды. Біріншіден, коронавирус инфекциясымен күрес бойынша жұмыстарға қосымша 238,7 млрд  теңге бөлінді. Осы қаражат шеңберінде келесі шаралар жоспарланып отыр: карантин іс-шараларын жүргізуге тартылған медицина қызметкерлеріне жалпы сомасы 143,4 млрд теңгеге қосымша ақы төлеу; тегін медициналық көмектің кепілдендірілген көлемі шеңберінде COVID 19-дың таралуына жол бермеу мақсатында медициналық қызметтерге ақы төлеу - 83,2 млрд теңге; ішкі істер органдарының қызметкерлеріне эпидемияға қарсы іс-шараларға қатысқаны үшін сыйақы төлеу – 11,7 млрд теңге», — деп нақтылады Е. Жамаубаев.

Министрдің айтуынша, екіншіден, экономиканы қолдау және күш құрылымдарын әлеуметтік қамтамасыз ету бойынша басым шығыстарды қаржыландыруға 261,7 млрд теңге көзделген.

Осы қаражат есебінен өндірісті ынталандыруға бағытталған бірқатар шаралар мен жобаларды іске асыру және халықтың өмір сүру сапасын жақсарту мен табысын ұлғайту жоспарлануда.

Бұл ретте, «Нұрлы жол», «Нұрлы жер», АӨК дамыту және басқа мемлекеттік бағдарламалардың  іс-шараларын қаржымен қамтамасыз ету бюджеттің басым бағыты болып қалады.

Үшінші. Бюджетті нақтылау шеңберінде Президент Жарлықтарына сәйкес мемлекеттік органдар құру және қайта ұйымдастыру бойынша қаражатты қайта бөлу жүзеге асырылды.

Мәселені түйіндеген Премьер-Министрдің орынбасары Ә. Смайылов 2020 жылға арналған макрокөрсеткіштердің болжамын нақтылау елдегі ағымдағы жағдайды және әлемдік конъюнктураны ескере отырып жасалғанын атап өтті. 

«Болжам өзгерістері нақты сектор өсімінің сақталуын және қызметтер саласының біртіндеп қалпына келуін қамтамасыз етуге бағытталған. Мемлекет басшысының тапсырмасына сәйкес, нақтылаудың негізгі міндеті – дәрігерлерге материалдық қолдау көрсету және пандемияның таралуының ықтимал екінші толқыны бойынша алдын алу шараларын қабылдау болды. Осы міндеттерді шешу үшін бюджет шығыстары ұлғайтылды. Ағымдағы жылдың соңына дейін медицина қызметкерлерінің алдындағы барлық міндеттер орындалады», — деді Ә. Смайылов.

Вице-премьердің айтуынша, шығындарды ішкі оңтайландыру есебінен нақты секторды қолдауға арналған шығыстар ұлғайтылды. Жыл соңына дейін нақтылауды ескере отырып, 4,2 трлн теңге қаражатты игеру қажет. Кейбір шығыстар бойынша әлі күнге дейін конкурстық рәсімдер аяқталған жоқ. Жоспарланған бюджеттік бағдарламалардан басқа, шұғыл мақсаттарға Үкімет резервінен қосымша 236 млрд теңге бөлінді. Қазіргі  таңда оның 111 млрд теңгесі немесе 47%-ы ғана игерілді. 

«Мемлекеттік органдар мен жергілікті атқарушы органдардың басшылары бюджеттік бағдарламалардың тиімділігі мен нәтижелілігін қамтамасыз ете отырып, бюджет қаражатын уақытылы игеру мәселесін ерекше бақылауда ұстауы қажет», — деп атап өтті Ә. Смайылов.


Қазақстанның Премьер-Министрі мен Үкіметі жаңалықтарынан хабардар болыңыз — ресми Telegram-ботқа жазылыңыз


Жаңалықтар тізбегі
24 Қыркүйек 2021, 18:16
Серік Саудабаев «Қазпошта» АҚ басқарма төрағасы болып тағайындалды  
24 Қыркүйек 2021, 11:09
Қазақстан Республикасы Үкіметінің 2021 жылғы 21 қыркүйектегі №650 Қаулысы
24 Қыркүйек 2021, 11:01
Қазақстан Республикасы Үкіметінің 2021 жылғы 21 қыркүйектегі №647 Қаулысы
24 Қыркүйек 2021, 09:30
Е. Тоғжанов есірткі қылмысына қарсы іс-қимыл мәселелері жөнінде кеңес өткізді
23 Қыркүйек 2021, 19:26
Президент тапсырмаларын іске асыру аясында салықтық және кедендік әкімшілендіруді жетілдіру жалғасуда — Е. Жамаубаев
23 Қыркүйек 2021, 19:07
ЕТЖ артуының жалпы әсерін кемінде 3,5 млн қызметкер байқайды — Ә. Смайылов
23 Қыркүйек 2021, 18:50
Салықтар мен төлемдер бойынша нақты жүктеме 2023 жылдан бастап төмендетіледі — ҰЭМ
23 Қыркүйек 2021, 18:47
Мемлекет басшысы Қ. Тоқаевтың 2021 жылғы 1 қыркүйектегі Жолдауын іске асыру жөніндегі шаралар туралы брифинг өтеді
23 Қыркүйек 2021, 18:45
Президент тапсырмаларын орындау аясында елімізде енгізілген ақпараттық жүйе ШОБ-ты мемлекеттік қолдаудың 79 шарасын қамтиды — Е. Жамаубаев
23 Қыркүйек 2021, 17:43
2025 жылға қарай мемлекеттің экономикаға қатысу үлесі 14%-ға дейін қысқарады — Ә. Смайылов
23 Қыркүйек 2021, 17:28
ҚР Үкіметі 64 шарадан тұратын инфляцияға қарсы әрекет ету кешенін қабылдайды — Ә. Смайылов
23 Қыркүйек 2021, 15:49
Ауыл шаруашылығын қаржылай қолдау қоры Аграрлық несие корпорациясына қосылды
23 Қыркүйек 2021, 12:52
А. Мамин ЕҚДБ президенті О. Рено-Бассомен Қазақстанда бірлескен жобаларды іске асыру мәселесін талқылады
21 Қыркүйек 2021, 16:34
А. Мамин Жаңғырту жөніндегі ұлттық комиссия отырысын өткізді
21 Қыркүйек 2021, 12:14
ҚР Үкіметінің отырысы, 21.09.2021
21 Қыркүйек 2021, 12:07
2025 жылға қарай Екібастұз қаласында негізгі капиталға салынған инвестициялар көлемі бес есе өседі — Ә. Ерғалиев
21 Қыркүйек 2021, 11:11
ВАК отырысында карантиндік шектеулерді жеңілдетуге қатысты бірқатар шешім қабылданды
21 Қыркүйек 2021, 10:42
Қазақстанда егін жинау науқанының қарқыны былтырғыдан жоғары — Е. Қарашөкеев
21 Қыркүйек 2021, 09:39
Үкімет Екібастұз қаласын дамытудың 2021-2025 жылдарға арналған кешенді жоспарын бекітті
21 Қыркүйек 2021, 09:28
Қазақстан ішкі қажеттіліктерді қамтамасыз етеді және астық экспортының әлеуетін сақтайды — А. Мамин 
20 Қыркүйек 2021, 16:03
21 қыркүйек күні Үкімет үйінде Қазақстан Үкіметінің отырысы өтеді
20 Қыркүйек 2021, 14:57
А. Мамин жұмыс сапарымен Батыс Қазақстан облысына барды
19 Қыркүйек 2021, 09:51
Видеодайджест: «Аптаның айшықты оқиғалары» №129
19 Қыркүйек 2021, 09:00
Р. Скляр Павлодар облысының әлеуметтік-экономикалық дамуын тексерді
17 Қыркүйек 2021, 19:22
Алматы облысы – еліміздің маңызды көлік-логистикалық хабы
17 Қыркүйек 2021, 17:04
А. Маминнің Алматы облысына жұмыс сапары: АӨК, логистика, фармацевтика, туризм
17 Қыркүйек 2021, 13:15
Ілияс Оспанов ҚР ИИДМ Индустриялық даму комитетінің төрағасы болып тағайындалды
17 Қыркүйек 2021, 11:54
Мемлекет басшысы Қ. Тоқаевтың 2021 жылғы 1 қыркүйектегі Жолдауын іске асыру жөніндегі шаралар туралы брифинг өтеді
17 Қыркүйек 2021, 11:16
Туристер ағыны, таудағы қауіпсіздік және жаңа нысандар құрылысы — Алматы қаласының туристік саласын дамыту
16 Қыркүйек 2021, 17:01
 А. Мамин Алматы қаласының инфрақұрылымдық дамуын тексерді
15 Қыркүйек 2021, 17:39
Руслан Манатаев ҚР ауыл шаруашылығы вице-министрі қызметінен босатылды
15 Қыркүйек 2021, 16:16
ҚР Премьер-Министрі А. Мамин Инвестициялық штаб отырысын өткізді
15 Қыркүйек 2021, 12:23
Шолпан Каринова ҚР білім және ғылым бірінші вице-министрі болып тағайындалды
15 Қыркүйек 2021, 11:18
Ә. Смайылов «Nur Otan» партиясының сайлауалды бағдарламасын іске асыру жөніндегі штаб отырысын өткізді
14 Қыркүйек 2021, 16:39
Қазақстан Республикасы Үкіметінің 2021 жылғы 8 қыркүйектегі №619 Қаулысы
14 Қыркүйек 2021, 15:59
ҚР Үкіметінің отырысы, 14.09.2021
14 Қыркүйек 2021, 15:54
Энергия көздері қоймаларындағы көмір және мазут қоры бекітілген нормаларға сәйкес келеді — М. Мырзағалиев
14 Қыркүйек 2021, 12:19
Қазақстанда халықты вакциналаумен қамту 71,5% құрады — А. Цой
14 Қыркүйек 2021, 12:06
Қазақстанда 2021 жылдың 8 айында нақты сектордағы өсім 3,5%-ды құрады
14 Қыркүйек 2021, 11:14
БЖЗҚ зейнетақы активтері 2021 жылғы тамыз айының соңында 12,9 трлн теңгені құрап, жыл басынан бері 52 млрд теңгеге артты — Е. Досаев
14 Қыркүйек 2021, 10:19
Үкіметте өңірлердің жылыту маусымына дайындығы қаралды
14 Қыркүйек 2021, 09:53
Қазақстан экономикасы пандемияға дейінгі деңгейге жетті — А. Мамин 
14 Қыркүйек 2021, 09:30
Қазақстандағы санитарлық-эпидемиологиялық жағдай жақсарып келеді
13 Қыркүйек 2021, 19:33
Е. Тоғжанов әлеуметтік сала мәселелері жөнінде кеңес өткізді
13 Қыркүйек 2021, 15:01
А. Мамин ГФР бизнес өкілдерімен ҚР-да бірлескен жобаларды іске асыру мәселесін талқылады
13 Қыркүйек 2021, 14:54
14 қыркүйек күні Үкімет үйінде Қазақстан Үкіметінің отырысы өтеді
13 Қыркүйек 2021, 13:45
Қазақстанда КВИ-ге қарсы вакцина өндіруге арналған екінші өндірістік алаң дайындалды
13 Қыркүйек 2021, 10:54
Ерлан Қожағапанов ҚР Премьер-Министрінің кеңесшісі болып тағайындалды
13 Қыркүйек 2021, 10:37
Ерлан Қожағапанов ҚР мәдениет және спорт вице-министрі қызметінен босатылды
12 Қыркүйек 2021, 09:44
Видеодайджест: «Аптаның айшықты оқиғалары» №128
Депутаттық сауал
© 2019 - 2021 Қазақстан Республикасы Премьер-Министрінің Баспасөз Қызметі.
SoftDeCo компаниясының жобасы.